Over Prikkelbare darm syndroom (PDS)

Wat is het prikkelbare darm syndroom?

Het prikkelbare darm syndroom (PDS) wordt ook wel aangeduid met de term ‘spastische darm’. PDS veroorzaakt onrustige darmen. Dit gaat gepaard met buikpijn en problemen met de ontlasting. De pijn kan op wisselende plekken in de buik zitten. De ernst van de klachten verschilt per persoon.

Vermoedelijk heeft tussen de vijf en twintig procent van de Nederlanders PDS. Lang niet iedereen hiervan gaat met klachten naar de huisarts. De meerderheid van de mensen met PDS is vrouw.

Symptomen van PDS zijn: 

  • Brandend maagzuur
  • Buikkrampen
  • Buikpijn
  • Diarree
  • Hoofdpijn
  • Maagklachten
  • Pijn bij het vrijen
  • Pijn in de zij
  • Plasproblemen
  • Rugpijn
  • Vermoeidheid
  • Verstopping
  • Winderigheid 

Oorzaken prikkelbare darm syndroom

De exacte oorzaak van prikkelbare darm syndroom is onbekend. Waarschijnlijk is een overgevoelige darmwand en/of een verstoorde beweging van de darm de boosdoener. Ook lijkt het erop dat de hersenen van mensen met PDS signalen vanuit de darmen extra snel oppikken. Je hebt hierdoor eerder last van pijnlijke of onrustige darmen.

Er zijn meerdere factoren bekend die een rol spelen bij het ontstaan of verergeren van de klachten, zoals eenzijdige voeding en stress. Daarnaast leidt het doormaken van een voedselvergiftiging vermoedelijk tot PDS bij sommige mensen.

Diagnose PDS

De diagnose PDS wordt gesteld op basis van het klachtenpatroon. Om de diagnose PDS te krijgen moet je last hebben van terugkerende buikpijn. Deze buikpijn moet voldoen aan twee van de volgende kenmerken:

  • Het begin van de pijn hangt samen met een verandering in de vorm of frequentie van de ontlasting of vermindert na de ontlasting.
  • De klachten moeten minstens zes maanden geleden zijn begonnen, waarvan je gedurende drie maanden last hebt.

 Pas wanneer onderzoek andere lichamelijke afwijkingen voor de klachten heeft uitgesloten wordt de diagnose PDS gesteld.

Behandeling prikkelbare darm syndroom

Medicatie

Bij ernstige ontlastingsproblemen kan de huisarts bulkvormers voorschrijven. Bulkvormers dragen bij aan een goede darmwerking. Laxeermiddelen kunnen helpen bij verstopping. Gebruik deze alleen kortdurend en altijd in samenspraak met een arts. Bij verstopping kan een arts ook vochtbinders voorschrijven. Deze maken de ontlasting zachter. Wanneer je last hebt van diarree kun je diarreeremmers met loperamide gebruiken. Gebruik deze ook alleen kortdurend.

Wanneer je erg veel pijn hebt kun je van de huisarts krampwerende middelen of sterke pijnstillers krijgen. In sommige ernstige gevallen wordt bij PDS een lage dosis antidepressiva voorgeschreven.

Dieet

Veel PDS patiënten hebben baat bij het aanpassen van hun voeding. Soms helpt het om bepaalde voedingsmiddelen te mijden, zoals koffie, ui en zoetstoffen. Het FODMaP-dieet kan je helpen om erachter te komen welke voedingsmiddelen de klachten veroorzaken. Bij dit dieet schrap je eerst verschillende voedingsmiddelen uit je eetpatroon om deze vervolgens stap voor stap weer toe te voegen. Roep hierbij altijd de hulp in van een diëtist. Hij of zij onderzoekt of het FODmaP-dieet past bij jouw klachten. Een prikkelbare darm kan namelijk ook coeliakie zijn. De diëtist helpt je bij een nieuw voedingspatroon en geeft tips zodat je geen vitaminetekorten oploopt.

Hypnotherapie

Bij hypnotherapie leer je onder hypnose om je darmen positief te beïnvloeden.

Bekkenbodemfysiotherapie

Sommige klachten bij PDS kunnen ontstaan door problemen met je bekkenbodemspieren. Bij bekkenbodemfysiotherapie train je deze spieren, waardoor de klachten verminderen.

Wat kun je zelf doen bij prikkelbare darm syndroom?

 Er zijn een aantal dingen die je zelf kunt doen om de klachten te voorkomen:

  • Gezond en gevarieerd eten
  • Genoeg drinken (dagelijks 1,5-2 liter)
  • Niet roken
  • Voldoende bewegen
  • Stress vermijden

Van sommige middelen is niet wetenschappelijk bewezen dat zij de klachten kunnen verminderen. Uit de praktijk blijkt echter dat sommige PDS patiënten hier wel baat bij hebben. Voorbeelden hiervan zijn probiotica en capsules met pepermuntolie.

Prikkelbare darm syndroom (PDS)

Vakgebieden


Laatst gewijzigd: 4-6-2018